اختلاف مالیات ارزش افزوده در گمرک و بازار؛ چالش جدید واردات از رویه ملوانی
مالیات ارزش افزوده واردات بار دیگر به یکی از موضوعات مهم تجارت کشور تبدیل شده است. رشد واردات لوازم جانبی تلفن همراه از طریق رویه ملوانی (تهلنجی) باعث شده اختلاف نرخ مالیات در زمان ترخیص و عرضه در بازار، توجه فعالان اقتصادی و نهادهای نظارتی را به خود جلب کند.
بر اساس گزارشها، کالاهایی که از طریق رویه ملوانی وارد کشور میشوند، هنگام ترخیص تنها ۵ درصد مالیات بر ارزش افزوده پرداخت میکنند؛ در حالی که واردات از مبادی رسمی گمرکی مشمول ۱۰ درصد مالیات بر ارزش افزوده است. این تفاوت، همراه با حقوق ورودی پایینتر، موجب کاهش هزینه تمامشده کالاهای وارداتی از این مسیر شده و مزیت رقابتی قابل توجهی برای این گروه از کالاها ایجاد کرده است.
در ماههای اخیر، صدور «کد نقش» برای فعالان اقتصادی با هدف انتقال مالکیت کالا از ملوان به واردکنندگان رسمی افزایش یافته است. پس از انتقال مالکیت، کالا وارد شبکه رسمی توزیع شده و مطابق قانون، فروش آن به مصرفکننده نهایی باید با دریافت ۱۰ درصد مالیات بر ارزش افزوده انجام شود. به همین دلیل ثبت معاملات در سامانه مؤدیان و صدور صورتحساب الکترونیکی اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
با این حال، کارشناسان معتقدند هنوز ابهاماتی درباره نحوه رصد اختلاف مالیات پرداختشده در زمان ترخیص و مالیات وصولشده در بازار وجود دارد. همچنین مشخص نیست چه نهادی مسئول نظارت بر قیمت نهایی کالاها خواهد بود تا مزیت ناشی از کاهش حقوق ورودی و مالیات کمتر، به مصرفکننده منتقل شود و صرفاً موجب افزایش سود واسطهها نشود.
به اعتقاد کارشناسان حوزه تجارت، تحقق کامل اهداف قانون مالیات بر ارزش افزوده نیازمند اتصال کامل اطلاعات میان گمرک، سامانه جامع تجارت، سامانه مؤدیان، سازمان امور مالیاتی و وزارت صمت است. هرچه این سامانهها هماهنگتر عمل کنند، امکان رصد مسیر کالا از زمان ورود تا فروش نهایی افزایش یافته و احتمال فرار مالیاتی، ایجاد رانت و رقابت نابرابر در بازار کاهش خواهد یافت.
شما میتوانید قوانین گمرکی را اینجا مطالعه بفرمایید.




